Sách – [Review]
“Tại sao cậu lại ghét bản thân mình? Tại sao cậu lại quyết định chỉ chăm chăm nhìn vào khuyết điểm mà không yêu quý bản thân? Đó là vì cậu quá sợ bị người khác ghét, sợ bị tổn thương trong mối quan hệ với người khác.”
Love Books Love Life trích một đoạn ngắn từ cuốn sách cần nhiều lòng can đảm để đọc và suy ngẫm. Bạn đã sẵn sàng chưa, sẵn sàng cùng chúng mình đi vào tận cùng nỗi sợ của tất cả chúng ta?
? Giới thiệu vắn tắt
“Dám bị ghét” là một cuốn sách thuộc thể loại tâm lý học bán rất chạy không chỉ ở Nhật Bản mà còn ở nhiều nước khác trên thế giới, được sáng tác bởi hai tác giả nổi tiếng với dòng sách tâm lý là Kishimi Ichiro và Koga Fumitake. Bên cạnh tác phẩm này, hai người còn đồng sáng tác cuốn “Dám hạnh phúc” có thể được coi là phần 2 của “Dám bị ghét” tiếp nối về hành trình gợi mở bạn đọc đi tìm bản ngã của chính mình.
Cuốn sách được xây dựng theo kết cấu một cuộc hội thoại giữa người thanh niên với vị triết gia thông thái, nên giọng văn chung bao trùm tác phẩm là sự chiêm nghiệm sâu sắc, lối nói đậm chất triết học và mỗi trang văn đều mang không chỉ một mà nhiều triết lý đáng suy ngẫm. Giống như tiêu đề, trong cuốn sách này các tác giả tập trung gửi đến bạn đọc cách nhìn, cách hiểu và cách đối mặt với một rào cản rất lớn trong tâm lý con người: “bị ghét”. Tác phẩm được chia thành 5 phần, tương ứng với 5 đêm anh thanh niên đến tìm gặp triết gia để đàm đạo và tranh luận về những trạng thái tâm lý của con người. Mỗi đêm trôi qua anh lại có thêm những suy ngẫm mới, và cứ thế cuốn sách được mở ra theo trình tự từ lý giải gốc rễ do đâu mà ta có tâm lý sợ định kiến, đến việc tại sao càng sợ ta càng không nên trốn tránh và cuối cùng là làm thế nào để ta làm chủ được nỗi sợ của chính mình.
Có một lưu ý nhỏ mình muốn gửi tới các bạn, có thể sự chuẩn bị tinh thần trước vẫn là không đủ đề tránh được những đòn tâm lý từ cuốn sách, bởi vậy hãy cân nhắc thật kỹ trước từng trang sách rất có sức nặng này.
? Tự ghét bỏ bản thân
“Con người không được tạo ra bởi trải nghiệm của bản thân trong quá khứ, mà bởi ý nghĩa chúng ta gán cho những trải nghiệm đó”. Mình tin là tâm lý chán nản và muốn buông bỏ tồn tại trong tất cả chúng mình khi ta không thành công hay gặp phải một trở ngại không vượt qua được. Ta mất thăng bằng, cảm thấy lạc lối và cáu giận, và tự trách tại sao mình lại yếu kém thế. Vô hình chung chúng mình tự kìm hãm lại cả khả năng và lòng can đảm của chính mình, vật lộn trong quá trình bỏ qua quá khứ đau thương để tiến bước đến tương lai trên con đường còn rất nhiều thử thách.
“Mọi phiền muộn đều bắt nguồn từ quan hệ giữa người với người”. Nếu chỉ tồn tại một mình ta sẽ là kẻ bất hạnh ôm một nỗi cô độc cùng cực. Nhưng khi không chỉ sống một mình, ta vẫn là kẻ bất hạnh vì ôm lấy vào mình quá nhiều nỗi tự ti. Mình nhìn bạn và thầm ước ao về gương mặt xinh đẹp mà bạn có. Bạn nhìn người khác và thầm than thở tại sao bạn không thể tài giỏi như người ta. Rồi người ta lại nhìn mình và cũng thầm ghen tị với một điều người ta khiếm khuyết. Và vòng lặp của sự phiền muộn theo đó hình thành, xuất phát từ quan hệ giữa con người với nhau mà trong đó mỗi một cá nhân đang dần tự hủy hoại chính mình.
Theo cách như thế, cuốn sách này đã phơi bày trước mắt mình tất cả những điểm yếu mình muốn giấu đi. Nó không phải cảm giác lần đầu nhận ra vấn đề bản thân gặp phải là gì, không hề. Nó là cảm giác một lần nữa nhận ra và hiểu sâu sắc hơn, một cách không thể trốn tránh những vấn đề vẫn ở yên chỗ cũ.
? Hay dám bị ghét?
“Sống để đáp ứng mong đợi của người khác và phó mặc cuộc đời mình cho người khác, đó là cách sống lừa dối bản thân, đồng thời lừa dối cả những người xung quanh mình”. Vị triết gia đã nói với cả mình và bạn rằng, nhu cầu được thừa nhận sẽ dẫn đến việc mất tự do. Vì đúng là ai sống trong cuộc đời này cũng đều mong muốn mình được thừa nhận, được công nhận năng lực nhưng càng như thế, ta chỉ càng bị phụ thuộc, lệ thuộc vào người khác. Bạn có sẵn sàng làm hài lòng tất cả mọi người để đổi lại người ta sẽ công nhận bạn không? Mà thực chất người ta sẽ công nhận điều gì ở bạn khi đó? Năng lực thật sự của bạn, hay chỉ là sự hài lòng tầm thường khi được bạn đáp ứng cho một nhu cầu? Đấy đâu phải là sự công nhận. Nó là sự thương hại, thậm chí cực đoan thì có thể coi là sự khinh thường khi thấy bạn không dám làm theo chính kiến và suy nghĩ thực sự của mình.
Như một cái áo bị người này chiết eo một ít, người kia lại nới cầu vai ra một tẹo, bạn sẽ trở thành ai, liệu sau tất cả bạn có còn nhận ra chính mình, có còn cảm nhận được cuộc sống này theo nghĩa nó là của bạn và bạn làm chủ nó? Bởi vậy chúng ta dám bị ghét là để có được tự do, để khẳng định bản ngã của riêng mình. Và đồng thời cũng phải điều chỉnh vị trí của cái “tôi” một cách phù hợp trong tổng hòa cái “ta” chung. Vì trung tâm thế giới không phải mình, bạn hay bất kì một ai. Chúng mình sống cùng nhau trong một cộng đồng lớn, nên muốn tồn tại chúng ta phải nương tựa vào nhau, cùng tạo ra những giá trị và công nhận nhau bởi những giá trị đó. Mình luôn tin mỗi người là một tiểu vũ trụ không thể thay thế trong một đại hành tinh hơn 7 tỉ người này.
? Người đi trên dây
Mình đã rơi vào những luồng suy nghĩ không tích cực. Mình đọc cuốn sách này và một lần nữa thừa nhận sự sợ hãi của mình, sự yếu đuối và kém cỏi của mình đã lộ ra quá rõ và quá đỗi dễ dàng trước những đánh giá đúng sai của người khác. Mình đã chọn đứng trong vòng an toàn, đã từng trì hoãn hoặc từ bỏ những việc mình muốn làm vì sợ vấp phải sự phản đối. Mình không giỏi và cũng chưa bao giờ thực sự vượt qua được quá khứ. Kể cả những lời nói, những suy nghĩ, mình cũng đã chọn không cất tiếng vô số lần. Nhiều câu chuyện cùng một cái kết, vì cùng một lí do: mình nghĩ là mình sẽ yên ổn.
Thế nên, cá nhân mình cho rằng những trang sách này không phù hợp với những ai mong muốn được nuông chiều và vỗ về cảm xúc. Bạn có thể nhận ra điều gì đó quý giá, hoặc hằn học và cho rằng cuốn sách chỉ toàn những ngôn từ triết học và lí thuyết văn vở. Cái giá mà tác giả cho rằng bạn cần đánh đổi để có được hạnh phúc là dám bị ghét. Còn điều kiện mình nghĩ bạn nên chấp thuận khi đọc cuốn sách này là đặt cái tôi bướng bỉnh xuống, chấp nhận nhìn thẳng vào góc khuất trước giờ bản thân luôn lẩn tránh Xét cho cùng thì chẳng ai có quyền phán xét những khó khăn tâm lý bạn gặp phải. Nhìn thẳng vào nỗi sợ sâu thẳm một lần hay trốn tránh và để nó chi phối bạn mãi về sau, mình thật lòng mong bạn sẽ nắm lấy cơ hội dám can đảm vì chính mình.
Tiếp nối những gửi gắm của người viết, Love Books Love Life hi vọng mỗi người đọc sẽ thêm phần dũng cảm, hãy can đảm trước hết vì chính bản thân. Chúc các bạn có trải nghiệm đọc sách vui!
? Writers: Susan.
✍ Editor: Rosie.
⚠ Bản quyền nội dung bài viết thuộc về Love Books Love Life. Yêu cầu không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý của tác giả.
⚠ Hãy tôn trọng tác giả bằng cách khi Re-post chú thích ghi nguồn đầy đủ!
“Love Books Love Life – Lắng nghe để sẻ chia”
4 Comments